Relacja LIVE: Start LauncherOne z misją Tubular Bells

Virgin Orbit realizuje drugi w tym roku start nowego systemu rakietowego LauncherOne. Jest to pierwsza na świecie rakieta na paliwo ciekłe wystrzeliwana z powietrza. System funkcjonuje podobnie do rakiety Pegasus od Northrop Grumman. W przeciwieństwie do niej LauncherOne jest zbudowaną od podstaw rakietą na paliwo ciekłe. Pegasus bazuje na przerobionych członach militarnych rakiet ICBM na paliwo stałe.

© Virgin Orbit via Space.com: Pierwotny koncept wystrzeliwania rakiety spod dwukadłubowego WhiteKnightTwo.

Virgin Orbit to wydzielona z Virgin Galactic firma należąca do Grupy Virgin Richarda Bransona. Pierwotnie rakieta miała być wynoszona na duży pułap dwukadłubowym samolotem WhiteKnightTwo. Samolot opracowano z myślą o wynoszeniu przede wszystkim turystycznego statku suborbitalnego SpaceShipTwo. Rozwój rakiety LauncherOne przerósł jednak możliwości samolotu i postanowiono utworzyć oddzielną firmę Virgin Orbit, a jako nośnik wybrano Boeinga 747 odkupionego od Virgin Atlantic.

© Virgin Orbit: Cosmic Girl z rakietą LauncherOne pod skrzydłem.

Boeing 747 jest fabrycznie wyposażony w system transportu dodatkowego silnika pod skrzydłem. Rozwiązanie to opracowano na potrzeby serwisowe, żeby każda jednostka 747 była zdolna, podczas rejsu przenosić jeden silnik. Virgin Orbit zaadaptował ten system dla swojej rakiety.

Wystrzeliwanie rakiety z samolotu daje sporą elastyczność w osiąganiu orbity. Rakiety wystrzeliwane z ziemi muszą liczyć się z niekorzystnymi warunkami pogodowymi oraz procedurami naziemnymi (zastrzeżenie ruchu lotniczego, wodnego, itp.). Wystrzelenie z powietrza może być realizowane w rejonach w ogóle niezurbanizowanych, z minimalnym lub żadnym ruchem lotniczym lub wodnym. Minusem takiego rozwiązania jest ograniczony udźwig samolotu, więc system taki jest zarezerwowany dla rakiet lekkich.

© Virgin Orbit: Schemat systemu LauncherOne.

LauncherOne to lekka dwustopniowa rakieta orbitalna zdolna do wyniesienia na niską orbitę okołoziemską masy 500kg. Rakieta ma 21 m długości i masę startową 26 ton. Na pierwszym stopniu znajduje się pojedynczy silnik NewtonThree o ciągu 327kN (w próżni), a na drugim silnik NewtonFour o ciągu 22kN (w próżni).

Rakieta jest wynoszona na pułap ponad 10km pod skrzydłem Cosmic Girl (Boeing 747). Około godziny po starcie z płyty lotniska następuje odrzucenie rakiety, która inicjuje silnik dopiero gdy względna odległość od samolotu jest wystarczająco duża. Pierwszy stopień pracuje około 3 minut, po czym następuję separacja stopni i uruchomienie silnika drugiego stopnia (6 minut pracy).

To trzeci start tej rakiety. Pierwszy wykonano w maju 2020 i w wyniku usterki silnika pierwszego stopnia nie powiódł się. Zerwanie przewodu ciekłego tlenu odcięło dopływ utleniacza do silnika. Drugi start wykonano w styczniu 2021 i zakończył się sukcesem.

© Virgin Orbit: Patch misji.

Patch misji od Virgin Orbit zawiera wizualizację rakiety LauncherOne i samolotu Cosmic Girl, Widzimy tam również Pustynię Mojave, a u góry numer 3 odpowiadający numerowi misji. Siedem gwiazd reprezentuje mikrosatelity wynoszone na orbitę. Nazwa misji Tubular Bells pochodzi od pierwszego albumu wydanego przez Virgin Records (pierwszej firmy Bransona, z której nazwy czerpią dzisiaj kolejne podmioty Grupy Virgin).

Tubular Bells to w tłumaczeniu na polski Dzwony Rurowe. Na okładce albumu znalazł się pojedynczy uszkodzony\zwinięty w pętle dzwon. Umieszczono go także na patchu misji.

Pod owiewką znajduje się siedem mikrosatelitów. Manifest misji opisuje sześć z nich. Trzy to urządzenia od Departamentu Obrony USA, jeden należący do Królewskich Holenderskich Sił Powietrznych i dwa od polskiej firmy SatRevolution.

© Virgin Orbit: holenderski satelita BRIK II.

Holendrzy wysyłają na orbitę swojego pierwszego militarnego satelitę BRIK II. Jego nazwa nawiązuje do samolotu Brik, który był pierwszym holenderskim samolotem wojskowym.

© Virgin Orbit: Jeden z dwóch polskich satelitów firmy SatRevolution umieszczany w dyspenserze.

Dwa polskie satelity od wrocławskiego SatRevolution to STORK-4 i STORK-5 Marta. Urządzenia są pierwszymi z zaplanowanej konstelacji 14 urządzeń (a łącznie firma chce umieścić na orbicie ponad 1000 satelitów REC – Real-time Earth-observation Constellation). Virgin Orbit i SatRevolution planują dalszą współpracę przy wynoszeniu kolejnych satelitów tego systemu oraz potencjalne misje orbiterów marsjańskich (Poland Mars Mission).

© SatRevolution: Wizualizacja satelity STORK.

Satelity SatRevolution mają wspierać rolnictwo precyzyjne na terenie USA, leśnictwo, branże wydobywcze oraz monitorować infrastrukturę drogową, energetyczną oraz sieci światłowodowych. SatRevolution planuje zbudować możliwie ekonomiczny system, który swoimi funkcjami będzie konkurencyjny w stosunku do istniejących systemów. Oprócz Virgin Orbit planowane są wystrzelenia na pokładzie rakiety Falcon 9 od SpaceX (grudzień 2021).

Oznaczenie misjiTubular Bells
RakietaLauncherOne
OperatorVirgin Orbit
Data startu 30 czerwca 2021
Godzina startu
Cosmic Girl
15:00 CEST (polskiego czasu)
06:00 PDT (lokalnego czasu)

~ +1h wystrzelenie rakiety
LIVE na kanale TJK!14:15
Miejsce startuUSA, Kalifornia, Mojave Air and Space Port, Cosmic Girl (Boeing 747)
KlientDepartament Obrony USA
Królewskie Holenderskie Siły Powietrzne
SatRevolution
Ładunek7 mikrosatelitów:
3x cubesaty Departamentu Obrony
BRIK II
STORK-4
STORK-5 Marta
OrbitaPolarna
Profil lotub.d.
Uwagi3. start LauncherOne
(pierwszy był zakończony niepowodzeniem)

2. start w tym roku

Podczas relacji sporo czasu poświęcamy na omówienie różnych rakietowych i kosmicznych tematów. Jeżeli interesuje Was konkretne zagadnienie to dajcie znać wcześniej:

  • na czacie relacji na Youtube,
  • albo na naszym Discordzie (w kanale 📺-tematy-na-live).